×

"Κλιματική Αλλαγή" στο Θεματικό Ευρετήριο Χαρτών

03/09/2021 10:19 πμ.

Προστέθηκε η κατηγορία "Κλιματική Αλλαγή" στο Θεματικό Ευρετήριο Χαρτών. Η συγκεκριμένη κατηγορία εμπλουτίζεται διαρκώς με νέους χάρτες και επιθέματα, που απεικονίζουν εκτιμήσεις μεταβολών δεικτών του Κλίματος στο εγγύς και το απώτερο μέλλον.

Οι γενικοί όροι Υψομετρία και Βαθυμετρία αφορούν στην «περιγραφή» του ανάγλυφου της ξηράς (τοπογραφικής επιφάνειας) και του βυθού αντίστοιχα, οι οποίες αποτελούν συνεχείς φυσικές επιφάνειες. Οι όροι Υψόμετρο και Βάθος εκφράζουν την «κάθετη» απόσταση των σημείων της ξηράς και του βυθού αντίστοιχα, από τη θεσπισμένη επιφάνεια αναφοράς. Ένα παγκόσμιο «απόλυτο μηδέν» για τη μέτρηση του υψόμετρου και του βάθους δεν υφίσταται. Στην Ελλάδα ως επιφάνεια αναφοράς χρησιμοποιείται συνήθως η Μέση Στάθμη Θάλασσας (ΜΣΘ), η στάθμη της οποίας προκύπτει από παρατηρήσεις οι οποίες λαμβάνουν χώρα για μεγάλο χρονικό διάστημα.

Βασικά στοιχεία του ανάγλυφου είναι το Υψόμετρο και η Κλίση (ο λόγος της υψομετρικής διαφοράς ως προς την οριζόντια απόσταση). Η απεικόνιση των κλίσεων είναι δύσκολη χωρίς τις απαραίτητες πληροφορίες υψόμετρου, εκτός και αν η εν λόγω απεικόνιση είναι προσεγγιστική. Σε ένα βαθμό οι κλίσεις είναι δυνατό να ερμηνευτούν από τα υψόμετρα. Δεν ισχύει όμως το αντίστροφο. Για το λόγο αυτό, η πληροφορία των υψόμετρων έχει «προτεραιότητα» στους περισσότερους τοπογραφικούς χάρτες.

Το ανάγλυφο του εδάφους επηρεάζει το κλίμα και κατά συνέπεια τις ανθρώπινες δραστηριότητες. Σημειώνεται ότι, για την Ελλάδα το 61% της ξηράς έχει υψόμετρο κάτω από τα 500 μ., ενώ μόλις το 13% έχει υψόμετρο άνω των 1.000 μ. Συχνά πληροφορίες του ανάγλυφου (π.χ. ισοϋψείς καμπύλες, σκίαση) επιλέγονται να χρησιμοποιούνται ως υπόβαθρο για την απεικόνιση θεματικών πληροφοριών.


Οι μέθοδοι που εφαρμόζονται για την απεικόνιση των υψομέτρων / βαθών είναι:


[1] Υψομετρικά / Βαθυμετρικά Σημεία

Τα υψομετρικά / βαθυμετρικά σημεία απεικονίζουν την απόσταση των αντίστοιχων σημείων από την επιφάνεια αναφοράς.

Βαθυμετρικά σημεία - IBCM


[2] Ισοϋψείς / Ισοβαθείς Καμπύλες

Οι ισοϋψείς / ισοβαθείς (βαθυμετρικές) καμπύλες αποτελούν γραμμές σταθερού υψομέτρου ή βάθους αντίστοιχα.

Ισοϋψείς καμπύλες - 1:250.000

Ισοϋψείς καμπύλες Βόλου

Ισοϋψείς καμπύλες Λάρισας

Ισοβαθείς καμπύλες - IBCM


[3] Υψομετρικές / Βαθυμετρικές Ζώνες

Υψομετρικές ζώνες

Βαθυμετρικές ζώνες - IBCM


Οι μέθοδοι που εφαρμόζονται για την απεικόνιση των κλίσεων είναι:


Σκίαση και Γραμμοσκίαση

Οι εξάρσεις του ανάγλυφου τονίζονται με «τεχνητό φωτισμό», κάνοντας τις πλαγιές προς τη μία κατεύθυνση να φαίνονται φωτεινές και τις πλαγιές προς την αντίθετη κατεύθυνση να εμφανίζονται σκιασμένες. Στη μέθοδο της σκίασης χρησιμοποιούνται τόνοι του γκρι, ενώ στη γραμμοσκίαση γραμμές διαφορετικού «βάρους».

Σκίαση Ανάγλυφου (Επικράτεια)


Με την ανάπτυξη των Ψηφιακών Μοντέλων Εδάφους (Digital Terrain Models) και Ψηφιακών Μοντέλων Υψομέτρων (Digital Elevation Models), δόθηκε η δυνατότητα παραγωγής απεικονίσεων και άλλων χαρακτηριστικών του ανάγλυφου, όπως:

Ψηφιακό Μοντέλο Υψόμετρου (Επικράτεια)

Ψηφιακό Μοντέλο Κλίσεων του Εδάφους (Επικράτεια)

Προσανατολισμός Στοιχειωδών Επιφανειών Ανάγλυφου (Επικράτεια)


Επίσης, οι διαφορετικές μέθοδοι απεικόνισης του ανάγλυφου μπορούν να χρησιμοποιηθούν συνδυασμένες, όπως στους ακόλουθους χάρτες:

Χάρτης υψομετρικών ζωνών

Υψομετρικά Χρώματα και Σκίαση Ανάγλυφου

Κλίσεις εδάφους και Σκίαση Ανάγλυφου

Προσανατολισμός Επιφανειών και Σκίαση Ανάγλυφου

Βαθυμετρικός χάρτης (IBCM)